ارگ که همواره پناهگاه مردم بوده، این بار خود به سوی مردم پناه برد و با حمایت آنها توانست از اوج غرور و ایستادگی خود که از پس تاریخ ۷۰۰ ساله برآمده دفاع کند. عصر تبریز: ارگ تبریز (علیشاه) با قدمت بیش از ۷۰۰ سال، یکی از بلندترین دیوارهای تاریخی کشور و از نمادهای تاریخی […]

ارگ که همواره پناهگاه مردم بوده، این بار خود به سوی مردم پناه برد و با حمایت آنها توانست از اوج غرور و ایستادگی خود که از پس تاریخ ۷۰۰ ساله برآمده دفاع کند.

عصر تبریز: ارگ تبریز (علیشاه) با قدمت بیش از ۷۰۰ سال، یکی از بلندترین دیوارهای تاریخی کشور و از نمادهای تاریخی شهر تبریز است. امروزه بسیاری از مردمان غیور همزبان خطه (اعم از میهمان و میزبان) هر روز با رد شدن از مرکز شهر در ضلع جنوبی تقاطع خیابان امام خمینی و فردوسی به این پیشینه تاریخی با غرور نگریسته و به یادمان «قوجا تبریز» فخر می کنند.
این مجموعه در زمان های مختلف همچون دوران قاجاریه (در زمان جنگ‌های ایران و روسیه) و زمان مشروطیت (قیام مردم تبریز)، ‌سنگری برای مبارزان مشروطه‌خواه بود و باعث تقویت موضع نیروهای ستارخان و باقرخان در برابر شلیک توپخانه محمدعلی شاه قاجار شده است. جای گلوله‌های توپ که یادگار مبارزه آزادی‌خواهان بااستبداد است، هنوز روی دیوارهای ارگ قابل مشاهده است. در دوران پس از مشروطه نیز مردم تبریز به مقابله با تهاجم ارتش روس برخاستند و مانند گذشته ارگ علیشاه پایگاهی مستحکم برای مدافعان بود.
این ارگ تاریخی که همواره به عنوان پناهگاه مردم تبریز بوده، در طول تاریخ توانسته دیالکتیکی بین خود و مردم شکل دهد. ارگ که همواره پناهگاه مردم بوده، این بار خود به سوی مردم پناه برد و با حمایت آنها توانست از اوج غرور و ایستادگی خود که از پس تاریخ ۷۰۰ ساله برآمده دفاع کند. بر اساس همین دیالکتیک شکل گرفته بود که طی چند روز اخیر مردم تبریز و حتی برخی شهرهای هم زبان با انعکاس قوی نگرانی خود درباره ساخت پارکینگ در محوطه ارگ علیشاه موفق شدند، نظر مراجع قانونی را نسبت به توقف این طرح جلب کنند.
نه تنها ارگ تبریز بلکه بسیاری دیگر از بناهای تاریخی این شهر همچون مسجد کبود (گوی مچید) یا خانه های قدیمی این شهر و دیگر آثار باستانی این خطه همچون مانداگارنا مرند، معبد مهر مراغه، کلیسای زیبا و دیدنی سهرل در شبستر، سنگ نبشته سیقین دل اهر، کتیبه رازلیق سراب، مقبره شمس تبریزی در خوی، خان کندی کتیبه سی در سلماس، قره کلیسای چالدران، کاخ سردار ماکو، معبد داش کسن ابهر، گنبد سلطانیه زنجان، مقبره شیخ صفی الدین اردبیلی، کلیسای مریم مقدس اردبیل، کاروانسرای قانلی بولاغ مشکین شهر (خیاو) و مراکز تاریخی بی شمار دیگر در جای جای مهین اسلامی باید مورد توجه جدی مسولین امر جهت آزادسازی، بازسازی، نورپردازی و ایجاد فضای سبز اطراف آنها قرار گیرد. ایجاد فضای سبز مناسب و گسترده حول این مکان ها می تواند نقش مهمی در جذب گردشگر داشته باشد، امری که متاسفانه نسبت به آن غفلت جدی و راهبردی شده است.
نوع نگاه و نگرش در حوزه توریسم باید مورد بازنگری اساسی قرار گیرد و انجام هر گونه برنامه ها در این عرصه را باید «سرمایهگذاری» بلند مدت دانست نه «هزینه»های گزاف. این گونه بناهای تاریخی باید با آزادسازی اطراف آن و ایجاد فضای سبز گسترده توانایی جذب انواع توریست داخلی و خارجی را داشته باشند. نمونه موفق این امر میدان نقش جهان اصفهان یا باغ ارم شیراز است که بواسطه وجود فضای سبز کافی توانسته اند چشم گردشگران بی شماری را بنوازند.
البته باید اشاره کرد نمونه موفق این امر در منطقه نیز، شهرستان جلفا است که به عنوان مثال، مسولین محترم منطقه آزاد ارس توانسته اند با فضای سازی مناسب مسیر کلیسا سنت استپانوس که در دل کوه ها و طبیعت سرسبز قرار گرفته توجه گردشگران بی شماری را به خود جلب کند. نمونه دیگر این امر نیز کاروانسرای خواجه نظر است که توانسته است میزبان میهمانان بی شماری برای بازدید و تفریح باشد.
به قلم: رحمت مهدوی